Kısa cevap: Geleneksel Erzurum su böreği nasıl yapılır?

Geleneksel Erzurum su böreği; yumurta, un, tuz ve limon suyuyla hazırlanan hamurun ince açılması, yufkaların kaynar suda haşlanıp soğuk sudan geçirilmesi, aralarına tereyağı sürülmesi ve orta katına civil peyniriyle maydanoz yerleştirilmesiyle yapılır. Tescilli yöntemde tepsi ocak üzerinde kısık ateşte pişirilir, alt yüz kızarınca çevrilerek diğer tarafı da pişirilir.

Önemli not: Aşağıdaki anlatım, Türk Patent ve Marka Kurumundaki coğrafi işaret kaydı ile Kültür Portalındaki geleneksel tarif esas alınarak hazırlanmıştır. Ev tipi fırın uyarlamaları lezzetli olabilir; ancak tescilli Erzurum yönteminin birebir karşılığı değildir.Geleneksel tarifte kullanılan malzemeler

Kültür Portalındaki tarif, yaklaşık bir tepsi için şu temel malzemeleri verir:

Tepsi gramajını misafir sayısına çevirmek için Bir Tepsi Su Böreği Kaç Kişiliktir? rehberimizi kullanabilirsiniz.

  1. 900 gram un
  2. 12 yumurta
  3. Erzurum civil peyniri
  4. Tereyağı
  5. Tuz
  6. Limon suyu
  7. İç harç için maydanoz

Peynir ve tereyağı miktarı tepsi ölçüsüne, peynirin tuzuna ve istenen iç harç yoğunluğuna göre ayarlanır. Erzurum yorumunun karakterini belirleyen peynir seçimini su böreğinde hangi peynir kullanılır? rehberimizde ayrıntılı biçimde anlattık.

Erzurum su böreği yapım aşamaları

1. Yumurtalı hamuru uzun süre yoğurun

Yumurtaları geniş bir yoğurma kabına kırın; tuz, limon suyu ve unu kontrollü biçimde ekleyin. Tescil belgesindeki geleneksel yöntemde hamura su katılmaz. Hamur yaklaşık 40–45 dakika boyunca, pürüzsüz ve dayanıklı bir yapıya ulaşıncaya kadar yoğrulur. Bu uzun yoğurma, yufkanın açılırken yırtılmamasına ve haşlama sırasında formunu korumasına yardımcı olur.

2. Hamuru 12 parçaya ayırıp dinlendirin

Hamuru 12 bezeye bölün. Tepsinin tabanında ve üstünde kullanılacak iki bezeyi diğerlerinden biraz büyük hazırlayın. Bezelerin üzerini kurumayacak şekilde örterek yaklaşık 30 dakika dinlendirin.

3. Yufkaları ince açın

Dinlenen bezeleri un yardımıyla tepsinizden biraz daha büyük olacak biçimde açın. Geleneksel tarifte yufkalar yaklaşık 2–3 milimetre inceliğe getirilir. Alt ve üst yufka kenarları tepsiyi kapatacak büyüklükte olmalıdır.

4. İlk yufkayı haşlamadan tepsiye serin

Tepsiyi tereyağıyla yağlayın. Büyük bezelerden açılan ilk yufkayı haşlamadan tepsiye yayın ve yüzeyine eritilmiş tereyağı sürün. İlk yufkanın kenarlarını tepsinin dışına hafifçe taşırmak, son aşamada böreği kapatmayı kolaylaştırır.

5. On yufkayı haşlayıp soğuk sudan geçirin

Geniş bir tencerede su kaynatın. Kalan on yufkayı tek tek kaynar suya bırakın; kısa süre haşladıktan sonra soğuk suya alın. Yufkaları parçalamadan sudan çıkarın ve fazla suyunu temiz bir bez üzerinde süzdürün. Katların hamurlaşmaması için yufkanın üzerinde su bırakmayın.

6. Alt katları ve civil peynirli iç harcı yerleştirin

Haşlanan yufkaların beşini, her katın arasına tereyağı sürerek taban yufkasının üzerine serin. Civil peynirini kıyılmış maydanozla karıştırıp yüzeye dengeli biçimde yayın. İç harcın yalnızca ortada kalın bir şerit oluşturması yerine tepsinin tamamına ulaşması, her dilimde dengeli lezzet sağlar.

7. Üst katları tamamlayıp tepsiyi kapatın

Kalan beş haşlanmış yufkayı da aralarını tereyağlayarak iç harcın üzerine yerleştirin. Son büyük yufkayı haşlamadan en üste serin. Alttan taşan kenarlarla üst yufkayı birleştirip böreğin çevresini kapatın ve üst yüzeyi tereyağlayın.

8. Kısık ateşte iki yüzünü pişirin

Geleneksel yöntemde tepsi ocağın üzerinde, her noktası eşit ısı alacak şekilde çevrilerek pişirilir. Kültür Portalındaki süreye göre ilk yüz yaklaşık 15 dakika pişirilir. Alt yüz kızarınca börek başka bir tepsi yardımıyla dikkatlice çevrilir; ikinci yüz yaklaşık 10 dakika daha pişirilir. Ocak, tepsi ve hamur kalınlığı süreyi değiştirebileceği için renk ve doku birlikte izlenmelidir.

İyi bir sonuç için kritik noktalar

  1. Hamuru acele yoğurmayın: Kısa yoğrulan hamur açılırken veya haşlanırken daha kolay yırtılabilir.
  2. Haşlanan yufkayı kurulayın: Fazla su, katların lapa görünmesine neden olabilir.
  3. Tereyağını dengeli dağıtın: Katları ayıracak kadar kullanın; tepsinin dibinde yağ göllenmesine izin vermeyin.
  4. Isıyı düşük tutun: Yüksek ateş yüzeyi yakarken orta katların yeterince ısınmamasına yol açabilir.
  5. Tepsiyi düzenli çevirin: Ocağın ısısını yüzeye eşit dağıtmak için tepsinin yönünü sık sık değiştirin.

Fırında yapılan su böreği aynı tarif midir?

Ev tipi fırında pişirme, günlük mutfakta uygulanabilen pratik bir uyarlamadır. Buna karşılık Erzurum Su Böreğinin coğrafi işaret kaydında geleneksel pişirme, tepsinin ocak üzerinde çevrilmesi ve böreğin ters yüz edilmesiyle tarif edilir. Bu ayrım, fırın yönteminin kötü olduğu anlamına gelmez; yalnızca geleneksel ve tescilli hazırlama biçimini doğru adlandırmak açısından önemlidir.

Nasıl servis edilir?

Erzurum su böreği sıcak veya soğuk servis edilebilir. Dinlendirme sonrasında kesildiğinde katlar daha düzenli görünür; ılık servis edildiğinde ise tereyağı ve civil peynirinin aroması daha belirgin hissedilir. Gerçek ürünün kat, hamur ve pişme özelliklerini değerlendirmek için gerçek su böreği nasıl anlaşılır? yazımıza bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Erzurum su böreği hamuruna su konur mu?

Coğrafi işaret belgesindeki geleneksel yapımda hamur yumurta, un, tuz ve limon suyuyla hazırlanır; su kullanılmaz.

Alt ve üst yufka neden haşlanmaz?

Haşlanmayan dış yufkalar tepsiyi çevreleyen daha dayanıklı bir yüzey oluşturur ve içteki yumuşak katlarla doku dengesi sağlar.

Erzurum su böreğinde hangi peynir kullanılır?

Geleneksel Erzurum yorumunda civil peyniri ve maydanoz kullanılır. Peynirin yöresel karakteri, böreği diğer yorumlardan ayıran önemli unsurlardan biridir.

İlgili rehberler ve ürünler

  1. Erzurum Su Böreği Nedir?
  2. Erzurum Su Böreğini Diğerlerinden Ayıran Nedir?
  3. Civil Peynirli Maydanozlu Tepsi Su Böreği
  4. Tüm su böreği çeşitleri

Kaynaklar

  1. Türk Patent ve Marka Kurumu — Erzurum Su Böreği coğrafi işaret kaydı
  2. Erzurum Su Böreği tescil belgesi ve üretim metodu
  3. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Portalı — Su Böreği, Erzurum
SOFRANIZA TAŞIYIN

Şimdi tatma zamanı

Hanımeli su böreği çeşitlerini porsiyon ve gramaj bilgileriyle inceleyin.

ÜRÜNLERİ KEŞFET →